Bộ trưởng Bộ Công chính và Vận tải Lào Leklay Sivilay cho biết, việc thu phí Quốc lộ 9 từ ngày 16/11 nhằm tạo nguồn kinh phí duy tu, sửa chữa và nâng cấp đường bộ. Mức thu bằng 35% phí tương ứng trên cao tốc Viêng Chăn – Vang Vieng, trước mắt thực hiện theo phương thức thủ công.
Tại cuộc họp báo sáng 14/11, Bộ trưởng Bộ Công chính và Vận tải Lào Leklay Sivilay đã thông tin về tiến độ cải tạo Quốc lộ 9, phương án tổ chức thu phí và những giải pháp tăng cường quản lý, bảo trì hệ thống đường bộ trên toàn quốc.
Theo Bộ trưởng, Quốc lộ 9 được lựa chọn làm tuyến thí điểm triển khai cơ chế huy động nguồn lực phục vụ cải tạo, sửa chữa và bảo trì đường bộ, theo Nghị quyết số 165 của Quốc hội và Nghị quyết số 10 của Chính phủ Lào.
Dự án có chiều dài 233,3 km, từ vòng xoay Khủng long tại thành phố Kaysone Phomvihane đến khu vực biên giới Lào – Việt Nam thuộc huyện Sepon, tỉnh Savannakhet. Thời gian qua, Bộ Công chính và Vận tải đã phối hợp với các đơn vị liên quan triển khai cải tạo, sửa chữa nhằm cải thiện chất lượng tuyến đường, tạo thuận lợi cho hoạt động vận tải và lưu thông hàng hóa.
Theo phương án được phê duyệt, việc thu phí bắt đầu từ ngày 16/11/2026, áp dụng đối với xe vận tải hàng hóa và hành khách có tổng trọng lượng từ 12 tấn trở lên. Mức thu bằng 35% mức phí tương ứng trên đường cao tốc Viêng Chăn – Vang Vieng.
Trong giai đoạn đầu, các trạm thu phí vận hành theo phương thức thủ công, bố trí nhân viên trực tiếp thu phí và hướng dẫn phương tiện qua trạm. Việc thu phí thực hiện theo biểu giá đã được Bộ Công chính và Vận tải phê duyệt.
Bộ trưởng Leklay Sivilay khẳng định công tác thu phí phải bảo đảm công khai, minh bạch, có thể kiểm tra, giám sát và quản lý nguồn thu đúng quy định. Bộ sẽ thường xuyên theo dõi hoạt động của các trạm thu phí, chất lượng phục vụ và việc chấp hành các quy định liên quan.
Giải thích về chủ trương thu phí, Bộ trưởng nhấn mạnh hệ thống đường bộ là tài sản quan trọng của quốc gia, giữ vai trò thiết yếu trong phát triển kinh tế – xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh và nâng cao đời sống người dân.
Sau nhiều năm đầu tư xây dựng, mạng lưới đường bộ Lào hiện có tổng chiều dài 60.372 km, gồm 8.094 km quốc lộ, 8.442 km đường tỉnh, 7.298 km đường huyện, 4.637 km đường đô thị, 25.513 km đường nông thôn và 6.388 km đường chuyên dụng. Việc phát triển hệ thống giao thông đã góp phần cải thiện kết nối giữa các địa phương, phục vụ phát triển kinh tế và nâng cao đời sống người dân.
Tuy nhiên, công tác duy tu, sửa chữa đường bộ đang gặp nhiều khó khăn do nguồn ngân sách hạn chế. Theo Bộ trưởng, tác động của đại dịch COVID-19, khó khăn kinh tế – tài chính, lạm phát và đồng kip mất giá đã làm gia tăng đáng kể chi phí bảo trì. Tỷ giá từng biến động từ hơn 8.000 kip lên hơn 21.000 kip/USD, trong khi giá nhiên liệu tăng gấp đôi, ảnh hưởng đến khả năng bố trí ngân sách sửa chữa đường sá.
Qua đánh giá tình trạng xuống cấp của hệ thống đường bộ trong 2–3 năm gần đây, Bộ Công chính và Vận tải xác định bốn nguyên nhân chính, gồm thiếu kinh phí bảo trì hằng năm; cơ chế quản lý và huy động nguồn lực xã hội chưa hiệu quả; thiên tai ngày càng nghiêm trọng với mưa lớn, lũ lụt, sạt lở đất và lũ quét; cùng với số lượng phương tiện gia tăng trong khi công tác kiểm soát tải trọng chưa đáp ứng yêu cầu.
Trước thực trạng này, Chính phủ Lào đã nghiên cứu kinh nghiệm quản lý, khai thác và bảo trì đường bộ tại nhiều quốc gia ở châu Á, châu Âu và châu Mỹ. Bộ trưởng cho biết nhiều nước áp dụng cơ chế thu phí đối với đường cao tốc hoặc các tuyến đường hiện hữu được nâng cấp, sử dụng nguồn thu để duy tu và sửa chữa thường xuyên.
Việc lựa chọn Quốc lộ 9 làm tuyến thí điểm nhằm từng bước hình thành nguồn tài chính ổn định cho công tác bảo trì, sửa chữa và nâng cấp đường bộ, giảm áp lực lên ngân sách nhà nước. Theo Bộ trưởng, đây cũng là cơ chế huy động sự đóng góp của Nhà nước, doanh nghiệp và người sử dụng đường trong việc bảo vệ, duy trì chất lượng hạ tầng giao thông.
Bên cạnh triển khai thu phí, Bộ Công chính và Vận tải đang tăng cường các biện pháp kiểm soát xe chở hàng quá tải, một trong những nguyên nhân gây hư hỏng và xuống cấp kết cấu đường bộ.
Theo Bộ trưởng Leklay Sivilay, Thủ tướng Chính phủ Lào đã ban hành Lệnh số 47 về tăng cường quản lý tải trọng phương tiện vận tải. Bộ đang xây dựng các quy định cụ thể trên cơ sở Luật Tài sản Nhà nước, Luật Giao thông đường bộ, Luật Đường bộ và pháp luật hình sự, dự kiến áp dụng trên phạm vi toàn quốc từ tháng 12/2026.
Mục tiêu của các biện pháp này là tăng cường quản lý và xử lý vi phạm, tiến tới chấm dứt tình trạng phương tiện chở hàng vượt tải trọng cho phép, góp phần bảo vệ kết cấu hạ tầng và nâng cao hiệu quả khai thác, bảo trì đường bộ.
Bộ Công chính và Vận tải Lào cũng đề nghị các doanh nghiệp vận tải, lái xe và người sử dụng đường chấp hành mức phí theo quy định, tuân thủ hướng dẫn của nhân viên tại các trạm thu phí nhằm bảo đảm giao thông an toàn, thuận lợi và trật tự.
Tổng hợp





