Lào đã triển khai một chương trình quy mô toàn quốc nhằm nâng cao khả năng phát hiện sớm và điều trị bệnh tim bẩm sinh ở trẻ em, được xem là một trong những nỗ lực y tế toàn diện nhất của nước này trong những năm gần đây.
Dự án Chăm sóc Tim mạch Trẻ em Mekong (2025–2027) được công bố tại thủ đô Viêng Chăn, trong khuôn khổ hợp tác giữa Bộ Y tế Lào, Viện Mekong và Bệnh viện Fuwai thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Y học Trung Quốc. Chương trình nhận tài trợ từ Quỹ Phát triển Toàn cầu và Hợp tác Nam–Nam và được triển khai như một phần đóng góp của khu vực vào Sáng kiến Phát triển Toàn cầu, hướng tới giảm tử vong trẻ em có thể phòng tránh và mở rộng tiếp cận dịch vụ y tế chuyên sâu.
Chương trình đặt mục tiêu xây dựng hệ thống quốc gia về sàng lọc sớm bệnh tim bẩm sinh – nguyên nhân gây tử vong hàng đầu ở trẻ em tại Lào và Campuchia. Trong hai năm tới, ít nhất 10.000 trẻ em sẽ được sàng lọc tại cả khu vực đô thị và nông thôn. Những trường hợp được chẩn đoán mắc bệnh sẽ được hỗ trợ điều trị trọn chu kỳ, với tối thiểu 30 ca dự kiến thực hiện trong thời gian triển khai dự án.
Một hợp phần quan trọng của chương trình là phát triển nguồn nhân lực y tế. Hơn 110 cán bộ y tế Lào sẽ được đào tạo chuyên sâu, trong đó một số sẽ tham gia chương trình thực tập lâm sàng tại Bệnh viện Fuwai. Ngoài ra, dự án sẽ trang bị thêm thiết bị y tế, bao gồm máy siêu âm, nhằm tăng cường năng lực chẩn đoán của các bệnh viện tuyến tỉnh.
Việc khởi động dự án mở rộng đáng kể hợp tác y tế xuyên biên giới trong Tiểu vùng Mekong. Chương trình không chỉ cải thiện khả năng tiếp cận dịch vụ tim mạch cho trẻ em Lào mà còn xây dựng khung kỹ thuật chung có thể hỗ trợ Campuchia, qua đó tăng cường phối hợp giữa các cơ quan quốc gia và tổ chức khu vực, đóng góp vào mục tiêu phát triển bền vững của Liên hợp quốc về giảm tử vong trẻ em.
Chương trình mới được triển khai trên cơ sở kế thừa nhiều mô hình hợp tác quốc tế trước đó. Năm 2024, chương trình hợp tác Lào – Thái Lan đã hỗ trợ hàng chục trẻ sơ sinh Lào được phẫu thuật tim miễn phí tại các bệnh viện của Thái Lan, với công tác sàng lọc và chuyển tuyến do Bệnh viện Nong Khai phối hợp các cơ sở chuyên khoa tại Bangkok thực hiện. Trước đó, cuối năm 2023, một số trẻ em Lào được đưa tới Côn Minh điều trị trong khuôn khổ sáng kiến “Hành trình Trái tim”, do các tổ chức thiện nguyện Trung Quốc phối hợp chính quyền tỉnh Vân Nam và Bệnh viện Tim mạch Fuwai Vân Nam tổ chức. Những chương trình này cho thấy hiệu quả của hỗ trợ quốc tế có trọng tâm, đồng thời nhấn mạnh tầm quan trọng của việc xây dựng một hệ thống bền vững do Lào chủ trì – mục tiêu mà dự án Chăm sóc Tim mạch Trẻ em Mekong hướng tới.
Các cơ quan chức năng Lào kỳ vọng dự án sẽ tạo nền tảng định hướng chính sách tim mạch nhi trong dài hạn. Việc chuẩn hóa quy trình sàng lọc, mở rộng tiếp cận điều trị và cải thiện hệ thống dữ liệu được kỳ vọng sẽ giúp nâng cao năng lực y tế quốc gia vượt ra ngoài thời hạn ba năm của chương trình. Các hoạt động phối hợp với sở y tế các tỉnh, trường học và bệnh viện địa phương sẽ được triển khai ngay nhằm tiếp cận những cộng đồng vùng sâu, vùng xa, nơi trẻ em vẫn còn hạn chế trong tiếp cận dịch vụ y tế chuyên khoa.
Tổng hợp
