Chính sách khuyến khích và thúc đẩy đầu tư vào xây dựng, cải tạo hạ tầng giao thông trong giai đoạn mới đã trở thành nội dung nổi bật tại Kỳ họp thứ 9, Quốc hội Lào khóa IX, diễn ra ngày 12/6/2025. Nhiều đại biểu Quốc hội bày tỏ sự quan tâm sâu sắc và đề xuất các giải pháp nhằm thúc đẩy huy động nguồn lực toàn xã hội cho công tác phát triển hệ thống giao thông quốc gia.
Theo ý kiến của các đại biểu, một số chính sách trọng tâm cần được xem xét gồm: miễn giảm thuế nhập khẩu vật liệu xây dựng và thiết bị thi công; điều chỉnh phí sử dụng tài nguyên thiên nhiên và thuế giá trị gia tăng đối với các dự án đầu tư hạ tầng. Những chính sách này được kỳ vọng sẽ giúp giảm chi phí xây dựng khoảng 7%, tạo điều kiện thuận lợi hơn cho thu hút đầu tư trong và ngoài nước, đồng thời giảm gánh nặng cho ngân sách nhà nước.
Thực tế cho thấy, nhiều tuyến đường hiện nay đang xuống cấp nghiêm trọng, cần sớm được tu sửa và cải tạo để đáp ứng nhu cầu đi lại và vận chuyển. Tuy nhiên, nguồn vốn đầu tư cho lĩnh vực này vẫn còn hạn chế. Vì vậy, Chính phủ Lào đang nghiên cứu triển khai chính sách mới nhằm huy động nguồn lực xã hội, đẩy mạnh công tác xây dựng và bảo trì đường sá với chất lượng cao và tiến độ nhanh hơn.
Trả lời chất vấn tại kỳ họp, Bộ trưởng Bộ Công chính và Vận tải Lào đã thẳng thắn thừa nhận nhiều hạn chế trong công tác quản lý và thi công đường bộ thời gian qua, trong đó có vấn đề về hiệu quả sử dụng quỹ bảo trì đường, kiểm soát tải trọng chưa nghiêm, và chất lượng thi công chưa đạt yêu cầu. Trung bình mỗi năm, ngân sách dành cho quỹ đường chỉ dao động từ 700 đến 900 tỷ kip, trong khi nhu cầu thực tế năm 2025 ước tính vượt quá 2.000 tỷ kip.
Ngoài ra, đại biểu Quốc hội đề nghị Chính phủ cần lựa chọn một số dự án trọng điểm để triển khai thí điểm mô hình xã hội hóa đầu tư hạ tầng, xây dựng cơ chế giám sát, kiểm toán rõ ràng và đánh giá hiệu quả trước khi nhân rộng. Đồng thời, cần kiểm soát chặt chẽ việc nhập khẩu vật liệu, máy móc thi công; bảo đảm chất lượng công trình theo tiêu chuẩn kỹ thuật, và nâng cao hiệu lực quản lý xe quá tải gây hư hỏng mặt đường.
Cũng tại kỳ họp, Quốc hội đề xuất Chính phủ rà soát đơn giá xây dựng các dự án hạ tầng giao thông, đặc biệt là chi phí quản lý dự án và tỷ lệ rủi ro – vốn bị cho là đang đội giá tổng thể. Các đại biểu nhấn mạnh cần điều chỉnh cách tính toán để tránh lãng phí và bảo đảm sử dụng hiệu quả nguồn lực quốc gia.
Phát triển giao thông tiếp tục được xác định là lĩnh vực mũi nhọn trong chiến lược phát triển kinh tế – xã hội của Lào, đóng vai trò kết nối các vùng miền và thúc đẩy thương mại, du lịch. Việc đầu tư đồng bộ và bền vững vào hạ tầng giao thông đang ngày càng trở nên cấp thiết, đòi hỏi sự tham gia trách nhiệm của cả Nhà nước, doanh nghiệp và người dân.
Tổng hợp
