Tòa án Nhân dân Thủ đô Viêng Chăn vừa xét xử hai vụ án tham nhũng, rửa tiền liên quan 11 cựu cán bộ, nhân viên ngân hàng. Nhiều bị cáo bị tuyên tù chung thân do lợi dụng chức vụ, quyền hạn, nhận hối lộ và thực hiện các giao dịch ngoại tệ trái quy định.
Ngày 8/9, Tòa án Nhân dân Thủ đô Viêng Chăn công bố kết quả xét xử hai vụ án hình sự nghiêm trọng liên quan 11 bị cáo, trong đó có 5 nữ. Một bị cáo đã qua đời trong quá trình tố tụng.
Vụ án thứ nhất liên quan Khamphout Sitthirat và Ot Phonxiengdy, đều 59 tuổi, từng giữ chức vụ tại Ngân hàng Nhà nước Lào. Khamphout Sitthirat từng đứng đầu Vụ Chính sách tiền tệ giai đoạn 2011-2020, còn Ot Phonxiengdy phụ trách đơn vị nghiệp vụ ngoại hối dành cho doanh nghiệp giai đoạn 2011-2016.
Theo phán quyết của tòa, trong quá trình rà soát hoạt động mua bán ngoại tệ với các cơ sở đổi tiền, Ot Phonxiengdy đề xuất đưa ngoại tệ từ nguồn dự trữ của Ngân hàng Nhà nước Lào ra phục vụ đổi tiền không giới hạn hạn mức. Bị cáo còn bị xác định nhận hối lộ từ các cơ sở đổi tiền và thực hiện giao dịch ngoại tệ theo tỷ giá trái quy định. Khoản tiền thu được sau đó được chuyển vào tài khoản ngân hàng hoặc dùng mua tài sản.
Tổng thiệt hại trong vụ án được xác định là 2.296.456.087.286 Kip, tương đương khoảng 103,1 triệu USD theo tỷ giá 22.278 Kip/USD tại thời điểm công bố. Ngân hàng Nhà nước Lào không yêu cầu bồi thường, trong khi Ngân hàng Ngoại thương Lào (BCEL) yêu cầu Khamphout Sitthirat bồi thường 142,71 tỷ Kip, tương đương khoảng 6,4 triệu USD.
Tòa tuyên Khamphout Sitthirat tù chung thân, phạt tiền bằng 1% giá trị thiệt hại và buộc bồi thường khoản tiền trên. Tiền trong tài khoản, đất đai, phương tiện và các tài sản khác liên quan bị tịch thu sung công Nhà nước. Ot Phonxiengdy cũng bị tuyên tù chung thân và phạt tiền, song do đã qua đời trong quá trình tố tụng nên phần hình phạt hình sự không được thi hành.
Vụ án thứ hai liên quan 9 cựu cán bộ, nhân viên ngân hàng. Ba bị cáo Khamkeo Visisombath, Bounluan Ounlathavong và Bounthom Phanthavong bị tuyên tù chung thân.
Khamkeo Visisombath bị xác định thực hiện giao dịch ngoại tệ với doanh nghiệp không đúng tỷ giá quy định trong hợp đồng, đồng thời tham gia mua ngoại tệ theo tỷ giá đặc biệt. Bị cáo thu lợi 95.459,97 USD và 1 triệu baht, sau đó dùng số tiền này mua tài sản và gửi ngân hàng. Tòa xác định bị cáo phạm các tội tham nhũng và rửa tiền, tuyên phạt tù chung thân và phạt tiền bằng 1% giá trị thiệt hại.
Bounluan Ounlathavong thu lợi 24.125.783.450 Kip, tương đương khoảng 1,08 triệu USD, thông qua các giao dịch ngoại tệ, sau đó dùng tiền mua tài sản và góp vốn kinh doanh. Bị cáo bị tuyên tù chung thân về các tội tham nhũng và rửa tiền, kèm mức phạt bằng 1% giá trị thiệt hại. Bounthom Phanthavong cũng bị tuyên tù chung thân về các tội danh trên.
Các bị cáo còn lại nhận mức án từ 4 đến 17 năm tù. Khamla Sayalath bị xác định nhận 180 triệu Kip tiền hối lộ từ một doanh nghiệp nhập khẩu nhiên liệu và lĩnh 4 năm tù. Soukthada Sennam và Southida Phetchamphone mỗi người lĩnh 16 năm tù, còn Yangju Tongsa, Manilack Souvannakham và Vongsa Saiphimchai mỗi người bị tuyên 17 năm tù về các hành vi tham nhũng và rửa tiền. Một số bị cáo được giảm nhẹ hình phạt sau khi thừa nhận sai phạm và chủ động khắc phục hậu quả.
Hai vụ án trên được xét xử trong thời điểm Lào tăng cường xử lý các vụ tham nhũng lớn. Tháng 7/2026, Tòa án Nhân dân tỉnh Attapeu xét xử 15 người trong một vụ tham nhũng, trong đó 10 người bị tuyên tù chung thân.
Trước đó, ngày 1/7, Tòa án Nhân dân Thủ đô Viêng Chăn cũng xét xử 17 bị cáo trong 4 vụ án liên quan Cơ quan Thanh tra Nhà nước, Ngân hàng Nhà nước Lào, Ngân hàng Khuyến khích Nông nghiệp, Bộ Ngoại giao và Điện lực Lào (EDL). Ít nhất 10 bị cáo bị tuyên tù chung thân, nhiều tài sản gồm tiền mặt, đất đai, phương tiện và tài khoản ngân hàng bị tịch thu.
Tháng 11/2025, Cơ quan Thanh tra Nhà nước Lào cho biết các vụ tham nhũng được phát hiện trong giai đoạn 2021-2025 liên quan 334 người, gây thiệt hại hơn 642,93 tỷ Kip cùng nhiều khoản tiền bằng USD, baht Thái Lan, nhân dân tệ và đồng Việt Nam. Cơ quan chức năng đã chuyển 86 trường hợp sang truy tố và có 23 trường hợp bị kết án.
Tổng hợp
