Lào dự kiến hoàn thành việc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa X và Hội đồng Nhân dân tỉnh khóa V trước Tết Bunpimay vào tháng 4/2026, theo lộ trình được trình bày tại kỳ họp Quốc hội đang diễn ra. Ủy ban Bầu cử Quốc gia dự kiến tổ chức bỏ phiếu trong tháng 1 và tháng 2, sau đó công bố kết quả và tiến hành kỳ họp thứ nhất của Quốc hội khóa mới trong vòng 60 ngày.
Phó Chủ tịch Quốc hội, Chaleun Yiapaoher cho biết công tác chuẩn bị đã được triển khai từ tháng 10, theo văn bản ngày 3/11 quy định 13 nhiệm vụ trong bốn giai đoạn.
Giai đoạn thứ nhất, từ tháng 10 đến đầu tháng 11, gồm việc thành lập Ủy ban Bầu cử Quốc gia, các tiểu ban, chuẩn bị ngân sách và hướng dẫn cấp ủy tại thủ đô và các tỉnh. Ủy ban bầu cử cấp tỉnh đã được thành lập và đang xây dựng kế hoạch triển khai.
Giai đoạn thứ hai, từ đầu tháng 11 đến cuối tháng 12, gồm tám nội dung, trong đó có công bố ngày bầu cử, xác định số lượng ứng cử viên và cập nhật số liệu về công dân và cử tri đủ điều kiện.
Kỳ bầu cử sẽ bầu 175 đại biểu Quốc hội khóa X, tăng so với 164 đại biểu khóa IX, trong đó khóa hiện tại có 36 nữ đại biểu. Mỗi đại biểu sẽ đại diện khoảng 50.000 công dân.
Việc mở rộng số lượng đại biểu được thực hiện theo định hướng cơ cấu ứng cử viên của Đảng, bảo đảm sự tham gia đa dạng về giới tính, dân tộc, lĩnh vực và độ tuổi. Ít nhất 35% ứng cử viên phải là nữ, và mục tiêu ít nhất 30% đại biểu trúng cử là nữ. Ứng cử viên phải phản ánh thành phần các nhóm dân tộc theo cơ cấu dân cư địa phương, gồm các ngữ hệ Lào–Thái, Môn–Khmer, H’Mông–Dao và Hán–Tạng.
Danh sách ứng cử viên phải có đại diện từ cơ quan Đảng và Nhà nước, các tổ chức quần chúng, các lực lượng quốc phòng và an ninh, cơ sở giáo dục, doanh nghiệp nhà nước và doanh nghiệp tư nhân. Cơ cấu độ tuổi được quy định như sau: 15–20% dưới 45 tuổi, 35–45% từ 46–55 tuổi, 25–30% từ 56–60 tuổi và 10–15% trên 60 tuổi. Tỷ lệ ứng cử viên mới và đương nhiệm được khuyến khích cân đối. Các yêu cầu về phẩm chất chính trị, đạo đức, năng lực, kinh nghiệm và sức khỏe tiếp tục được nhấn mạnh.
Giai đoạn thứ ba diễn ra từ đầu tháng 1 đến cuối tháng 2/2026, gồm tiếp nhận hồ sơ ứng cử, công bố danh sách chính thức, in và phân phát tiểu sử, ảnh và phiếu bầu; hoạt động bỏ phiếu diễn ra trong giai đoạn này.
Giai đoạn thứ tư bắt đầu sau ngày bầu cử và kéo dài đến khi tổ chức xong kỳ họp thứ nhất của Quốc hội và Hội đồng Nhân dân tỉnh khóa mới, gồm kiểm phiếu, xác nhận kết quả bầu cử và tổ chức cuộc họp rút kinh nghiệm.
Phó chủ tịch Quốc hội, Chaleun Yiapaoher cho biết Ủy ban Bầu cử Quốc gia đang phối hợp với cấp ủy Đảng và Ủy ban Thường vụ Quốc hội để bảo đảm việc triển khai đúng tiến độ, hướng tới mục tiêu hoàn thành bầu cử trước tháng 4/2026.
Kỳ họp thứ nhất của Quốc hội khóa X sẽ là sự kiện chính trị quan trọng. Theo Luật Quốc hội sửa đổi năm 2024, Quốc hội khóa mới sẽ bầu Chủ tịch nước và Phó Chủ tịch nước, Chủ tịch và Phó Chủ tịch Quốc hội, Thủ tướng, Viện trưởng Viện Kiểm sát Nhân dân Tối cao và Chánh án Tòa án Nhân dân Tối cao, đồng thời phê chuẩn thành phần Chính phủ.
Tổng hợp
