Chiều 10/6/2025, tại Kỳ họp thứ 9 Quốc hội Lào khóa IX, Bộ trưởng Bộ Công chính và Vận tải Ngampasong Muangmani đã trả lời chất vấn liên quan đến tình trạng xuống cấp của hệ thống giao thông và định hướng xử lý trong thời gian tới.
Ông cho biết, nhiều tuyến quốc lộ, đường địa phương và trục giao thông chính đang hư hỏng nghiêm trọng, gây khó khăn cho đi lại, vận chuyển hàng hóa và tạo ra nhiều phản ánh từ người dân. Trước yêu cầu từ các đại biểu, Bộ đã xây dựng kế hoạch sửa chữa, phục hồi để đưa các tuyến đường trở lại sử dụng bình thường.
Theo Bộ trưởng, phần lớn đường sá và cầu cống đã được xây dựng từ nhiều thập kỷ trước nên kết cấu đã xuống cấp theo thời gian. Việc bảo trì gặp nhiều khó khăn do thiếu ngân sách, lưu lượng xe và hàng hóa tăng mạnh, trong khi công tác kiểm soát tải trọng còn hạn chế. Nhiều tuyến đường hiện chỉ được thiết kế chịu tải 8,21–9,1 tấn/trục, toàn quốc chỉ có khoảng 1.000 km đạt tiêu chuẩn ASEAN với tải trọng 11 tấn/trục. Bên cạnh đó, quy trình phê duyệt các dự án sử dụng Quỹ đường bộ quốc gia phải tuân thủ Luật Đầu tư công, gây chậm trễ và thiếu linh hoạt. Trong khi đó, giá vật liệu, nhiên liệu tăng do lạm phát và biến động tỷ giá, còn ngân sách duy trì ở mức 800 tỷ kip/năm, không đủ đáp ứng nhu cầu thực tế.
Để giải quyết, Bộ Công chính và Vận tải đang nghiên cứu mô hình hợp đồng dài hạn “phục hồi – nâng cấp – bảo trì” trong vòng 10 năm, có thu phí dịch vụ đường bộ nhằm tạo nguồn vốn ổn định cho công tác duy tu. Hiện đã hoàn thành việc ký Biên bản ghi nhớ (MOU) với doanh nghiệp để thí điểm trên tuyến quốc lộ 9 và đang xem xét mở rộng áp dụng tại quốc lộ 13 Nam. Việc thu phí chỉ áp dụng đối với xe tải nặng từ 12 tấn trở lên, không áp dụng với xe nhỏ, xe buýt, xe công vụ và phương tiện công cộng.
Ngoài ra, Bộ sẽ tiếp tục phối hợp với các cơ quan liên quan thực hiện Chỉ thị số 06/TTg ngày 7/3/2025, yêu cầu các doanh nghiệp khai khoáng và vận tải khoáng sản đóng góp tài chính để sửa chữa, nâng cấp và bảo trì các tuyến đường liên quan. Đồng thời, Bộ cũng đang triển khai kế hoạch xây dựng hầm xuyên núi trên tuyến đường Phu Kao Lak và tiến hành rà soát, cập nhật các tiêu chuẩn kỹ thuật, bảo đảm an toàn giao thông, nhất là tại các khu vực miền núi hiểm trở.
Tổng hợp
