Ngày 25/6/2026, Cục Thương mại nội địa thuộc Bộ Công Thương Lào đã có văn bản giải thích nguyên nhân giá nhiều mặt hàng trên thị trường vẫn duy trì ở mức cao, mặc dù giá nhiên liệu trong nước và thế giới liên tục giảm trong thời gian gần đây.
Theo Cục Thương mại nội địa, có 5 nguyên nhân chính khiến giá hàng hóa chưa thể điều chỉnh giảm ngay theo đà giảm của giá nhiên liệu.
Thứ nhất, phần lớn hàng hóa đang lưu thông trên thị trường được các doanh nghiệp nhập khẩu hoặc sản xuất từ khoảng 3 đến 6 tháng trước, thời điểm giá nhiên liệu và chi phí vận chuyển còn ở mức cao. Vì vậy, giá bán hiện nay vẫn được tính theo giá vốn cũ và chỉ có thể điều chỉnh sau khi lượng hàng tồn kho này được tiêu thụ hết.
Thứ hai, giá nhiên liệu chỉ là một trong nhiều yếu tố cấu thành giá thành sản phẩm. Giá bán hàng hóa còn chịu tác động của chi phí nguyên liệu, bao bì, nhân công, điện năng, vận chuyển và biến động tỷ giá giữa đồng Kíp với đồng Baht Thái Lan và đô la Mỹ. Do đó, việc giá nhiên liệu giảm chưa đủ để kéo mặt bằng giá hàng hóa giảm ngay lập tức.
Thứ ba, các doanh nghiệp thường có xu hướng theo dõi diễn biến thị trường trước khi điều chỉnh giá bán nhằm bảo đảm hiệu quả kinh doanh và hạn chế những biến động lớn về giá. Việc giảm giá thường chỉ được thực hiện khi xu hướng giảm của chi phí đầu vào được duy trì trong một khoảng thời gian đủ dài.
Thứ tư, mức độ tác động của giá nhiên liệu không giống nhau giữa các nhóm hàng hóa. Những mặt hàng có chi phí vận chuyển chiếm tỷ trọng lớn như nông sản, thực phẩm tươi sống và dịch vụ vận tải thường phản ứng nhanh hơn với biến động giá nhiên liệu. Trong khi đó, các sản phẩm chế biến, mỹ phẩm, hàng điện tử và nhiều mặt hàng nhập khẩu phải trải qua nhiều khâu trong chuỗi cung ứng nên cần thêm thời gian để điều chỉnh giá bán.
Thứ năm, thị trường cần có thời gian để tự điều chỉnh theo quy luật cung – cầu. Khi chi phí đầu vào giảm và duy trì ổn định, áp lực cạnh tranh sẽ buộc các doanh nghiệp từng bước điều chỉnh giá bán nhằm giữ sức cạnh tranh trên thị trường. Tuy nhiên, quá trình này còn phụ thuộc vào diễn biến tỷ giá, chi phí sản xuất và khả năng cung ứng hàng hóa.
Để bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng và góp phần ổn định thị trường, Cục Thương mại nội địa cho biết sẽ tiếp tục tăng cường kiểm tra, giám sát đối với Danh mục A, gồm các mặt hàng thiết yếu như gạo, trứng gà, thịt gà, thịt lợn, cá và xăng dầu. Cơ quan chức năng sẽ theo dõi chặt chẽ diễn biến giá cả, kịp thời phát hiện và xử lý các hành vi đầu cơ, găm hàng hoặc tăng giá bất hợp lý.
Đồng thời, Bộ Công Thương Lào kêu gọi người dân tích cực tham gia giám sát thị trường. Khi phát hiện các hành vi găm hàng, nâng giá hoặc vi phạm quy định về kinh doanh, người dân có thể phản ánh qua đường dây nóng bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng của Bộ theo số 1510 để cơ quan chức năng kiểm tra, xác minh và xử lý theo quy định của pháp luật.
Theo Bộ Công Thương Lào, mặc dù giá nhiên liệu đã giảm nhưng giá hàng hóa cần có thời gian để điều chỉnh do chịu tác động của nhiều yếu tố đầu vào. Khi chi phí sản xuất và vận chuyển tiếp tục ổn định, cùng với sự cạnh tranh của thị trường, mặt bằng giá hàng hóa sẽ từng bước được điều chỉnh theo hướng phù hợp hơn.
Tổng hợp
