Ngày 9/6/2025, tại kỳ họp thường kỳ lần thứ 9 của Quốc hội Lào khóa IX, các đại biểu Quốc hội (ĐBQH) đại diện các khu vực bầu cử đã tích cực đóng góp ý kiến đối với báo cáo của Chính phủ về kết quả thực hiện Kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội, kế hoạch ngân sách và chính sách tiền tệ 6 tháng đầu năm 2025; đồng thời thảo luận định hướng triển khai các nhiệm vụ trọng tâm 6 tháng cuối năm, trong đó có việc thực hiện 2 chương trình nghị sự quốc gia và các vấn đề kinh tế cấp bách do Thủ tướng Sonexay Siphandone trình bày.
Nhiều ĐBQH bày tỏ đồng tình với báo cáo của Chính phủ, đánh giá cao những kết quả đạt được trong thời gian qua. Tuy nhiên, vẫn còn ý kiến đề nghị Chính phủ tiếp tục xử lý các vấn đề còn tồn tại, như lạm phát, tỷ giá, giá cả hàng hóa và giá điện tăng cao, ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống người dân và hoạt động sản xuất – xuất khẩu trong lĩnh vực nông nghiệp.
Các đại biểu cũng kêu gọi Chính phủ sớm cải tạo, nâng cấp các tuyến đường xuống cấp để phục vụ tốt hơn nhu cầu đi lại và phát triển kinh tế địa phương.
Phát biểu tại phiên họp, ĐBQH Mayphong Maysai (đơn vị bầu cử số 12, tỉnh Khammouane) hoan nghênh nỗ lực của Chính phủ trong thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội 6 tháng đầu năm, giúp nền kinh tế tăng trưởng 4,5% trong quý I/2025. Tuy nhiên, ông lưu ý phần lớn nguồn thu của Nhà nước vẫn phụ thuộc vào xuất khẩu khoáng sản thô, trong khi đóng góp từ sản xuất trong nước còn hạn chế.
Đại biểu đặt vấn đề: “Nếu loại trừ nguồn thu từ khoáng sản, tăng trưởng kinh tế nội địa thực chất sẽ là bao nhiêu?” Đồng thời nhận định việc phát triển kinh tế phụ thuộc quá nhiều vào khai khoáng là không bền vững và đi ngược lại với định hướng phát triển xanh, bền vững của Đảng và Nhà nước.
Do đó, ông đề xuất Chính phủ cần xem xét dừng phê duyệt các dự án khai thác khoáng sản mới, kể cả các dự án khoáng sản quý hiếm. Trường hợp tiếp tục khai thác, cần ưu tiên chế biến sâu trong nước nhằm nâng cao giá trị, bảo vệ môi trường và tạo nguồn thu bền vững.
Ông cũng chỉ ra rằng, hoạt động khai khoáng hiện nay đang gây nhiều tác động tiêu cực đến môi trường, như ô nhiễm nguồn nước, thiệt hại đến nông nghiệp, sức khỏe người dân và hệ thống giao thông. Vì vậy, cần đánh giá kỹ lưỡng tác động để cân nhắc giữa lợi ích và thiệt hại trước khi tiếp tục.
Mặc dù lạm phát đã giảm từ 24,77% năm 2024 xuống còn 11,1% năm 2025, đời sống của cán bộ, công chức, lực lượng vũ trang và người dân vẫn gặp nhiều khó khăn do giá cả leo thang, đặc biệt là giá điện không ngừng tăng. Đại biểu Mayphong đề nghị Chính phủ cần đánh giá rõ nguyên nhân để có giải pháp điều tiết hợp lý, đảm bảo thu nhập người dân không bị tụt hậu so với chi phí sinh hoạt.
Liên quan đến kế hoạch cải cách các doanh nghiệp nhà nước, nhất là 4 doanh nghiệp lớn gồm: Công ty Điện lực Lào (EDL), Hãng hàng không Lào, Tổng công ty Xăng Dầu và Ngân hàng Chính sách, đại biểu đề nghị Chính phủ báo cáo kết quả thực hiện cải cách từ năm 2022 đến nay, bao gồm việc tiết kiệm chi phí và đóng góp vào ngân sách quốc gia.
Tổng hợp
