Trong bối cảnh gần như toàn bộ nhiên liệu hóa thạch và khí gas tại Lào phải nhập khẩu từ nước ngoài, các tổ chức và cá nhân tại nước này đang tích cực nghiên cứu và ứng dụng khí sinh học (biogas) như một giải pháp năng lượng thay thế bền vững.
Hiện nay, khí sinh học đang được khai thác từ các phế phẩm hữu cơ như phân chuồng và rác thải thực phẩm, giúp giảm chi phí sử dụng gas, củi và than trong sinh hoạt gia đình, đồng thời góp phần bảo vệ môi trường và giảm áp lực lên các nguồn tài nguyên thiên nhiên.
Tại Lào, công nghệ khí sinh học bắt đầu phát triển từ năm 1990 dưới sự hỗ trợ của Tổ chức Phát triển Hà Lan (SNV). Năm 2006, trên cơ sở bản ghi nhớ hợp tác với Cục Chăn nuôi và Thủy sản – Bộ Nông nghiệp và Lâm nghiệp, SNV đã khởi động Dự án Thí điểm Biogas (BPP) tại Lào.
Chỉ trong 18 tháng đầu, BPP đã xây dựng 160 hầm khí sinh học tại thủ đô Viêng Chăn và tỉnh Savannakhet. Đến nay, dự án đã mở rộng hoạt động tại bốn tỉnh trọng điểm: Viêng Chăn, Savannakhet, Khammouane và Xiengkhouang.
Chiến lược của BPP tập trung vào việc đào tạo đội ngũ cán bộ kỹ thuật và nhân viên địa phương, mỗi tỉnh có ít nhất 5 cán bộ nhà nước tham gia dự án, đồng thời tổ chức các khóa huấn luyện kỹ thuật để người dân có thể tự xây dựng và vận hành hầm biogas. Mỗi hầm khí sinh học có chi phí xây dựng dao động từ 350–500 USD, tùy thuộc vào quy mô và điều kiện cụ thể.
Năm 2008, dự án tiếp tục mở rộng hợp tác với Trung tâm Nghiên cứu và Thử nghiệm Năng lượng Tái tạo Lào nhằm nâng cao hiệu quả triển khai. BPP đảm nhận việc khảo sát người dùng, đánh giá hiệu quả sử dụng và làm cơ sở để điều chỉnh, nhân rộng mô hình.
Về mặt kỹ thuật, khí sinh học là hỗn hợp khí sinh ra từ quá trình phân hủy yếm khí các chất hữu cơ như phân động vật và rác thải sinh hoạt. Thành phần chính của biogas là methane (CH₄) – loại khí có khả năng cháy mạnh, cùng với carbon dioxide (CO₂), nitrogen (N₂), hydrogen (H₂) và hydrogen sulfide (H₂S). Biogas có thể cháy ở nhiệt độ khoảng 700°C và ngọn lửa đạt tới 850°C, đủ để sử dụng cho nấu nướng, chiếu sáng hoặc vận hành máy móc nhỏ.
Với những lợi ích thiết thực về môi trường và kinh tế, khí sinh học đang trở thành giải pháp tiềm năng giúp Lào từng bước giảm phụ thuộc vào năng lượng nhập khẩu và thúc đẩy phát triển nông thôn bền vững.
Tổng hợp
