Từ ngày 17-19/8/2026, tại Trung tâm Văn hóa Việt Nam ở Thủ đô Viêng Chăn sẽ diễn ra chương trình trưng bày và trình diễn chuyên đề “Thực hành tín ngưỡng Then nhóm ngôn ngữ Tày – Thái”, giới thiệu những giá trị đặc sắc của di sản Then cùng các hoạt động trình diễn trực tiếp của nghệ nhân Việt Nam.
Theo thông báo của Trung tâm Văn hóa Việt Nam tại Lào, nhằm chào mừng Quốc khánh nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (2/9/1945 – 2/9/2026) và kỷ niệm 10 năm Tuyên bố Viêng Chăn 2016 về tăng cường hợp tác di sản văn hóa ASEAN, từ ngày 17-19/8/2026, tại Trung tâm Văn hóa Việt Nam ở Thủ đô Viêng Chăn sẽ diễn ra chương trình trưng bày và trình diễn chuyên đề “Thực hành tín ngưỡng Then nhóm ngôn ngữ Tày – Thái”.
Chương trình được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Việt Nam phê duyệt, có sự bảo trợ, đồng chủ trì của Đại sứ quán Việt Nam tại Lào; Bảo tàng Văn hóa các dân tộc Việt Nam phối hợp với Trung tâm Văn hóa Việt Nam tại Lào tổ chức.
Tín ngưỡng Then của người Tày, Nùng, Thái ở Việt Nam là loại hình nghệ thuật dân gian độc đáo, chứa đựng đạo lý làm người, triết lý nhân sinh sâu sắc và tinh thần đoàn kết cộng đồng. Hơn cả một nghi lễ, Then là sự kết hợp hài hòa giữa âm nhạc, lời ca, vũ điệu và các sản phẩm thủ công truyền thống.
Tiếng đàn Tính tẩu hòa cùng lời ca Then gửi gắm những ước nguyện về mưa thuận gió hòa, mùa màng tươi tốt, cuộc sống bình yên, đồng thời thể hiện sự kết nối giữa con người với thiên nhiên, giữa quá khứ với hiện tại.
Với những giá trị nổi bật về lịch sử, văn hóa và bản sắc, ngày 12/12/2019, “Thực hành Then của người Tày, Nùng, Thái ở Việt Nam” được UNESCO ghi danh vào Danh sách Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại.
Việc UNESCO ghi danh không chỉ khẳng định giá trị và sức sống của di sản trong đời sống đương đại mà còn ghi nhận vai trò trung tâm của cộng đồng – chủ thể sáng tạo, thực hành và trao truyền di sản; qua đó khuyến khích các nỗ lực bảo vệ, phát huy Then trên cơ sở tôn trọng sự đa dạng văn hóa và phát triển bền vững.
Tại Thủ đô Viêng Chăn, không gian chuyên đề sẽ giới thiệu 54 tư liệu ảnh, 119 sản phẩm trưng bày tiêu biểu và 12 trích đoạn nghi lễ Then đặc sắc, được thể hiện qua 5 chủ đề chính.
Nội dung trưng bày gồm khái quát về địa vực cư trú, làng bản, nhà cửa, hoạt động canh tác nông nghiệp và phương tiện vận chuyển truyền thống của các dân tộc thuộc nhóm ngôn ngữ Tày – Thái; nghề dệt vải, thổ cẩm và trang phục truyền thống; những câu chuyện văn hóa về thực hành tín ngưỡng Then; hoạt động bảo tồn, phát huy nghệ thuật hát Then, đàn Tính; cùng phần trình diễn một số tiết mục Then cổ.
Điểm nhấn của chương trình là sự tham gia trực tiếp của các nghệ nhân Then đến từ Việt Nam. Những nghệ nhân đang gìn giữ và trao truyền di sản sẽ mang đến cho công chúng những điệu Then cổ, tiếng đàn Tính cùng các nghi thức trình diễn ngay tại không gian trưng bày, giúp người xem cảm nhận rõ hơn những giá trị văn hóa và tinh thần của Then.
Thông qua các hoạt động trưng bày, trình diễn và giao lưu văn hóa, sự kiện góp phần thắt chặt tình đoàn kết, hữu nghị thủy chung giữa nhân dân Việt Nam và Lào. Sự tương đồng về văn hóa của các dân tộc thuộc ngữ hệ Thái – Kadai, cùng sự gần gũi về không gian sống, tâm hồn và nếp sống, tạo nên nhiều điểm giao thoa và đồng điệu giữa cộng đồng hai nước.
Trưng bày chuyên đề tại Thủ đô Viêng Chăn cũng là hoạt động thiết thực nhằm triển khai hợp tác văn hóa giữa Việt Nam và Lào, bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa phi vật thể được UNESCO ghi danh, đồng thời lan tỏa những giá trị tốt đẹp của di sản và tôn vinh vai trò của cộng đồng các quốc gia ASEAN.
Qua đó, sự kiện góp phần củng cố tình hữu nghị vĩ đại, đoàn kết đặc biệt, hợp tác toàn diện và gắn kết chiến lược Việt Nam – Lào.
Tổng hợp
