Trong 11 tháng năm 2025, Lào ghi nhận 11 vụ tai nạn liên quan đến bom mìn chưa nổ (UXO), làm 5 người thiệt mạng và 16 người bị thương, phần lớn là trẻ em. Thông tin được ông Bounpheng Sisavath, đại diện Cơ quan Quốc gia phụ trách rà phá bom mìn và vật nổ còn sót lại (NRA), nêu tại Cuộc họp Nhóm Công tác ngành UXO thường niên (AUMWG) 2025 tổ chức tại Viêng Chăn ngày 5/12.
Theo báo cáo, trong năm nay các đội rà phá đã làm sạch 5.268 ha đất, đạt 70% kế hoạch năm 2025. Công tác tuyên truyền phòng tránh rủi ro được triển khai tại 683 bản, trong khi 59.039 vật nổ được xử lý an toàn, góp phần giải phóng quỹ đất phục vụ phát triển kinh tế – xã hội.
Bộ trưởng Ngoại giao Thongsavanh Phomvihane cho biết Lào vẫn gặp nhiều khó khăn nội tại, bao gồm việc điều phối chưa chặt chẽ giữa các tỉnh và tổ chức hoạt động trong lĩnh vực UXO, tiến độ báo cáo còn chậm, thiếu kinh phí cho rà phá phục vụ các dự án hạ tầng, cùng hạn chế trong hoạt động khảo sát và giáo dục phòng tránh rủi ro.
Ngoài ra, bối cảnh khu vực phức tạp, nguồn tài trợ nhân đạo bị đình trệ, thời gian thực hiện dự án ngắn hơn, cùng tác động của môi trường và biến đổi khí hậu cũng ảnh hưởng đáng kể đến nỗ lực xử lý UXO.
Bộ trưởng Thongsavanh khẳng định công tác khắc phục hậu quả bom mìn tiếp tục là ưu tiên dài hạn của Lào và có vai trò quan trọng trong tiến trình đưa đất nước thoát khỏi tình trạng kém phát triển.
Song song với nỗ lực của Chính phủ Lào, các tổ chức quốc tế như Nhóm Cố vấn Bom mìn (MAG) tiếp tục hỗ trợ tích cực trong rà phá UXO và nâng cao nhận thức cộng đồng.
Ông Eli Mechanic, Giám đốc Quốc gia MAG tại Lào, cho biết năm 2025 dù gặp nhiều khó khăn, đặc biệt là mùa mưa kéo dài bất thường, MAG vẫn rà phá gần 10 triệu m² đất tại các tỉnh Khammouane và Xiêng Khoảng. MAG cũng xác định hơn 95 triệu m² khu vực nguy hiểm, thực hiện hơn 2.400 nhiệm vụ xử lý lưu động, tổ chức 307 buổi giáo dục phòng tránh rủi ro cho hơn 7.000 người dân và xử lý an toàn gần 5.000 vật nổ.
Ông cho biết đội ngũ truyền thông cộng đồng của MAG đã hoạt động tại Lào trong 30 năm, xây dựng được sự tin cậy với người dân địa phương. Các buổi truyền thông giúp người dân hiểu rõ nguy cơ bom mìn và theo đánh giá, người tham gia vẫn ghi nhớ khoảng 80% nội dung sau nhiều tháng.
Để giảm nguy cơ tai nạn, đặc biệt đối với trẻ em, MAG áp dụng các phương pháp giáo dục phù hợp với từng địa phương thông qua hoạt động tương tác như trò chơi và bài hát. Nội dung được triển khai trong trường học và tại các bản, bảo đảm cả trẻ em không đến trường cũng được tiếp cận kiến thức an toàn.
Dù lĩnh vực UXO vẫn đối mặt nhiều khó khăn, Chính phủ Lào và các đối tác quốc tế khẳng định tiếp tục đẩy mạnh rà phá bom mìn, giáo dục phòng tránh rủi ro và hỗ trợ nạn nhân, góp phần xây dựng cộng đồng an toàn hơn và thúc đẩy các mục tiêu phát triển của đất nước.
Tổng hợp
