Món Lạp truyền thống của Lào vừa được UNESCO khuyến nghị ghi danh vào Danh sách Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại. Nếu được thông qua tại kỳ họp vào đầu tháng 12/2026, đây sẽ là di sản văn hóa phi vật thể thứ tư của Lào được UNESCO công nhận.
Ngày 5/11, Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn hóa Liên Hợp Quốc (UNESCO) công bố dự thảo quyết định khuyến nghị ghi danh món Lạp (Larb) truyền thống của Lào vào Danh sách Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại, với tên gọi “Lạp – Biểu tượng ẩm thực của bản sắc văn hóa Lào”.
Hồ sơ đề cử sẽ được xem xét tại kỳ họp lần thứ 21 của Ủy ban Liên chính phủ về bảo vệ di sản văn hóa phi vật thể, diễn ra từ ngày 30/11 đến 5/12/2026 tại thành phố Hạ Môn, Trung Quốc. Quyết định ghi danh chính thức dự kiến được công bố trong thời gian diễn ra kỳ họp.
Lạp là một trong những món ăn đặc trưng của ẩm thực Lào, gắn bó với đời sống sinh hoạt và văn hóa truyền thống của người dân. Món ăn không chỉ xuất hiện trong bữa cơm thường ngày mà còn được chuẩn bị trong các dịp quan trọng như lễ cưới, lễ hội cộng đồng và Tết cổ truyền Bun Pi May của Lào.
Trong quan niệm của người Lào, món Lạp tượng trưng cho may mắn, tài lộc và thịnh vượng. Việc chuẩn bị món ăn này để chiêu đãi người thân, bạn bè và khách mời còn mang ý nghĩa gửi gắm lời chúc tốt đẹp, mong mọi người gặp nhiều may mắn, sung túc.
Cách chế biến món Lạp có sự khác biệt giữa các địa phương, nhưng nguyên liệu chính thường là thịt hoặc cá băm nhỏ, có thể dùng sống hoặc nấu chín. Thịt hoặc cá được trộn với nước cốt chanh, nước mắm, thính gạo (khao khua), hành tím, rau húng, rau mùi và ớt, tạo nên hương vị đặc trưng. Món ăn thường được dùng kèm với xôi và các loại rau tươi.
Không chỉ mang giá trị ẩm thực, món Lạp còn có ý nghĩa gắn kết gia đình và cộng đồng. Tại một số vùng nông thôn Lào, nơi thịt không phải là thực phẩm thường xuyên trong bữa ăn, việc cùng nhau chuẩn bị món Lạp trở thành dịp đặc biệt để các thành viên trong gia đình và hàng xóm quây quần, chia sẻ niềm vui.
Hiệp hội Nữ doanh nhân Lào là đơn vị đi đầu trong chiến dịch vận động UNESCO công nhận món Lạp là di sản văn hóa phi vật thể. Hồ sơ đề cử đã được trình lên UNESCO thông qua Bộ Văn hóa và Du lịch Lào từ đầu năm 2025.
Nếu được chính thức ghi danh vào tháng 12 tới, món Lạp sẽ trở thành di sản văn hóa phi vật thể thứ tư của Lào được UNESCO công nhận, sau nghệ thuật khèn Lào năm 2017, nghề dệt hoa văn Naga truyền thống năm 2023 và điệu múa Lăm Vông Lào năm 2024.
Tổng hợp
